نقد محتوایی سریال افعی تهران

Gauge Background Gauge Pointer

کارگردان :

کشور سازنده :

سال تولید :

توزیع‌کننده :

آرمان منتقد 50 ساله‌ای است که می‌خواهد از روی یک پرونده واقعی قتل‌های زنجیره‌ای، به نام افعی، فیلم بسازد. این قاتل افرادی را انتخاب می‌کند که سابقه کودک‌آزاری دارند. در این سریال، مشکلات زندگی شخصی و کاری این فرد در راه رسیدن به هدفش (ساخت فیلم) به تصویر کشیده می‌شود.

شاخص های منفی

خشونت

No Data Found

توضیحات

سریال خشونت فیزیکی خاصی ندارد و سکانس قتل پدر مرضیه، باعث نمره خشونت است.

پریشانی

No Data Found

توضیحات

پرداختن به کودکی پرآسیب آرمان و ناکامی‌های مکرر او در فیلم‌سازی‌اش از عوامل ایجاد رنج در مخاطب است.

ناهنجاری و انحراف جنسی

No Data Found

توضیحات

اشاره به سوءاستفاده‌های جنسی که مرضیه و فرزندش متحمل شده‌اند.

آسیب به ارزش‌های خانواده

No Data Found

توضیحات

روابط چندگانه و بعضا عجیبی در داستان وجود دارد. علاقه همزمان آرمان به تراپیست و همسر سابقش! و یا سینا که متاهل است اما دوست‌دختری دارد که برای خواسته او حاضر به سرمایه‌گذاری هنگفت بر روی یک فیلم می‌شود. یاور، پدر آرمان با دختر جوانی به نام مونا در رابطه عاشقانه عمیق بوده است و بعد از مرگش حال مونا با وجود عشق زیادی که به یاور داشت با شهریار ازدواج می‌کند و در همان خانه‌ای محل زندگی یاور و مونا بوده است زندگی‌شان را آغاز می‌کند.
آرمان که در کودکی مورد بی‌مهری والدینش قرار گرفته بود در بزرگسالی او نیز نسبت به آن‌ها بی‌تفاوت و بی‌اهمیت است.

پوشش و آرایش

No Data Found

توضیحات

ـ پوشش نامتعارف زنان در این سریال مشهود است.

آسیب‌های اعتقادی

No Data Found

توضیحات

تطهیر قاتل همان‌طور که گفته شد از بزرگ‌ترین آسیب‌های این سریال است. طوری که به شخصی که از آسیب‌های کودکی‌اش تا 50 سالگی نتوانسته آزاد شود اکنون این حق را به خود می‌دهد که با به قتل رساندن کودک‌آزارها به آرامش برسد و به نوعی پارتیزان حامی کودکان باشد.

بی‌ادبی و رفتار مشمئز کننده

No Data Found

توضیحات

ـ استفاده از کلمات و جملات نامناسبی که در تمامی قسمت‌ها وجود دارد.

الکل، مواد مخدر و قمار

No Data Found

توضیحات

در این سریال شخصیت اصلی (آرمان) اهل سیگار و دود نیست چون می‌داند اگر به آن دچار شود لذت برده و به آن اعتیاد پیدا خواهد کرد اما در یکی از قسمت‌ها از رول ماریجوانا راننده‌اش چند کام می‌گیرد.
شخصیت‌های فرعی و زنان گاهی سیگار می‌کشند.
حضور پژمان جمشیدی و سیگار الکتریکی کشیدن او نیز در این سریال به چشم می‌آید.

موسیقی و رقص

No Data Found

توضیحات

نکته‌ای قابل توجه این بخش پخش مداوم و پررنگ موسیقی انگلیسی حتی به صورت موسیقی زمینه وجود دارد.

آسیب به ارزش‌های اجتماعی

No Data Found

توضیحات

نیروی پلیس در دستگیری افعی تهران ناتوان است، بعد از اعتراف و اعدام زنی به نام مرضیه که خود را افعی معرفی می‌کند، مشخص می‌شود او دروغ گفته است و افعی همچنان زنده است.
همچنین اشاره‌هایی به سیستم سانسور و ممیزی و سنگ‌اندازی برای فیلم‌سازان می‌شود و این فشارها بعضا در حدی است که موجب تغییر موضوع مد نظر نویسنده و کارگردان است.

شاخص های مثبت

ارزش‌های اخلاقی

No Data Found

توضیحات

آرمان و دوستانش برای تهیه داروی مادر شهریار همگی مقداری پول روی می‌گذارد تا بتواند آن را تهیه کند و حتی در مراسم ختم مادرش نیز کمک حال او هستند.

ترویج ارزشهای اجتماعی

No Data Found

توضیحات

آرمان که از داشتن خانواده و به خصوص بودن با فرزندش گریزان است بعد از مدتی که به اجبار مجبور به نگهداری از بابک می‌شود و همچنین سکته‌ای که موجب می‌شود به تنهایی خود و اهمیت داشتن خانواده پی ببرد و آن را مهم‌تر از هرچیزی بداند.

نقد اجتماعی-سیاسی

No Data Found

توضیحات

این فیلم آسیبی را که والدین در کودکی می‌توانند به فرزند خود بزنند و عواقبی که تا 50 سالگی همواره همراه اوست را یادآور می‌شود، اتفاقی که می‌تواند حتی از شخصی قاتل بسازد. این سریال در بعضی جهات یادآور وظیفه مهم والدین در قبال فرزندان است.

خلاصه داستان

مشاهده (حاوی اسپویل)

آرمان، منتقد و کارگردان پنجاه ساله‌ای که تا کنون موفق به ساخت فیلم نشده، تصمیم می‌گیرد داستان قاتلی با نام مستعار «افعی» را که افراد کودک‌آزار را به وسیله سم می‌کشد، بسازد. فرهاد به عنوان تهیه‌کننده سرمایه لازم را فراهم می‌کند، اما اختلافات بین آرمان و سرمایه‌گذار و فشارهای شخصی باعث پیچیدگی پروژه می‌شود. آرمان مجبور می‌شود دوست‌دختر سینا را نقش اصلی فیلم کند و همزمان وظیفه نگهداری پسرش، بابک، را بر عهده می‌گیرد.
در طول روایت، جلسات تراپی با روانشناس خانم مشتاق، به کشف گذشته و رازهای زندگی آرمان کمک می‌کند و علاقه‌ای بین آن‌ها شکل می‌گیرد، هرچند حرفه‌ای باقی می‌ماند. افعی واقعی، مرضیه، میانسال و همسر معتادش را به قتل می‌رساند و در نهایت اعدام می‌شود، اما از آرمان می‌خواهد که دست پدرش به پسرش نرسد.
فیلم‌برداری نیمه‌کاره می‌ماند و آرمان با مسائل خانوادگی و احساسات نسبت به بابک و الهه مواجه می‌شود. در همین حین قتل‌هایی مشابه افعی رخ می‌دهد و شک پلیس به آرمان جلب می‌شود، اما او خود را تبرئه می‌کند. در پایان، آرمان تصمیم می‌گیرد به کیش برود تا کنار پسرش باشد و زندگی تازه‌ای با الهه آغاز کند. در جلسه آخر تراپی مشتاق به او می‌گوید که حقیقت را درباره او می‌داند و به افعی تهران به‌گونه‌ای حق می‌دهد!

نقد محتوایی

«افعی تهران» مجموعه‌ای ایرانی است که در سال ۱۴۰۲ تولید شده و کارگردانی آن بر عهده سامان مقدم و نویسندگی توسط پیمان معادی صورت گرفته است. این سریال، اولین حضور پیمان معادی به عنوان بازیگر در شبکه‌ی نمایش خانگی و دومین همکاری او با سامان مقدم محسوب می‌شود. «افعی تهران» در ژانرهای جنایی، معمایی و روان‌شناختی تولید شده و در ۱۴ قسمت از سکوی فیلم‌نت پخش شد.
داستان سریال حول محور قاتلی با نام مستعار «افعی» می‌چرخد که با استفاده از سم، افراد کودک‌آزار را به قتل می‌رساند. پرونده او برای مأموران اداره اطلاعات اهمیت بالایی پیدا می‌کند. همزمان، آرمان بیانی، منتقد و کارگردانی پنجاه ساله که تا کنون موفق به ساخت فیلم نشده، تصمیم می‌گیرد این پرونده را به عنوان داستان فیلم خود انتخاب کند. آرمان در مسیر ساخت فیلم با چالش‌های متعددی روبرو می‌شود.
سریال «افعی تهران» به موضوعات اخلاقی و روان‌شناختی می‌پردازد و محور اصلی آن حول عدالت و انتقام شخصی(تطهیرقتل) شکل گرفته است؛ قاتل داستان، افعی، قربانیان خود را از میان کودک‌آزاران انتخاب می‌کند و این انتخاب باعث می‌شود تا اعمال خشونت‌آمیز او به نوعی تطهیر شود و حتی روانشناس شخصیت اصلی نیز با او همذات‌پنداری کند، موضوعی که پرسش‌های اخلاقی جدی برای مخاطب ایجاد می‌کند.
علاوه بر این، سریال به آسیب‌ها و تروماهای گذشته شخصیت‌ها می‌پردازد و نشان می‌دهد که تجربه‌های تلخ کودکی چگونه می‌تواند تصمیم‌ها و رفتارهای بزرگسالی را شکل دهد.
روابط خانوادگی و پدری نیز از مضامین پررنگ داستان هستند؛ ارتباط آرمان با پسرش بابک و مواجهه با مشکلات شخصی او، بخش مهمی از رشد شخصیتی شخصیت‌ها را نشان می‌دهد.
سریال همچنین با نمایش جلسات روان‌درمانی تلاش می‌کند عادی‌سازی استفاده از خدمات مشاوره‌ای را نشان دهد، هرچند شکل‌گیری رابطه عاطفی در این بستر، پیچیدگی اخلاقی بیشتری به اثر افزوده است. در نهایت، ضعف نهادهای قانونی و پلیس، فشارهای اجتماعی و چالش‌های حرفه‌ای فیلم‌سازان نیز از دیگر مضامین فرعی اما تاثیرگذار در روایت داستان هستند.
از نقاط قوت سریال می‌توان به بازیگری قوی و فضاسازی واقع‌گرایانه اشاره کرد؛ حضور بازیگران شناخته‌شده مانند پیمان معادی، سحر دولتشاهی و مریلا زارعی باعث شده شخصیت‌ها باورپذیر و تاثیرگذار باشند و طراحی صحنه و فضاسازی شهری تهران حس تاریک و واقعی داستان را تقویت کند. همچنین، ترکیب ژانرهای جنایی، معمایی و روان‌شناختی و پرداخت به موضوعاتی مانند تروماهای گذشته، عدالت شخصی و روابط خانوادگی، سریال را فراتر از یک داستان جنایی ساده کرده است. حضور افتخاری بازیگران با نام واقعی خود و بازنمایی مشکلات فیلم‌سازان در مسیر ساخت فیلم نیز بر واقع‌گرایی و جذابیت اثر افزوده است. اما از طرفی فیلم دارای آسیب‌های مهمی نیز هست:
تطهیر قاتل: یکی از مهم‌ترین آسیب‌ها، همدردی با قاتل و توجیه اعمال اوست که پیام اخلاقی اثر را تحت تاثیر قرار دهد.
رفتار غیرحرفه‌ای تراپیست: تعامل آرمان با روانشناس دور از واقعیت و غیرحرفه‌ای است.
ضعف نهاد پلیس: بازنمایی ناکارآمدی پلیس و حتی دستگیری اشتباه فرد، به صورت اغراق‌آمیز ارائه شده است.
خشونت روانی و برخی ناهنجاری‌های اجتماعی و روابط خارج از عرف، تماشای سریال را برای افراد زیر ۱۵ سال نامناسب می‌کند.
«افعی تهران» با ارائه داستانی جنایی و معمایی در بستر روان‌شناختی، تلاش می‌کند تا موضوعات پیچیده اخلاقی، تراوماهای گذشته، عدالت شخصی و روابط خانوادگی را به تصویر بکشد. سریال موفق شده کشش داستانی و جذابیت بصری ایجاد کند، اما همزمان آسیب‌های مهمی از جمله تطهیر قاتل و ضعف در بازنمایی حرفه‌ای روان‌درمانی و پلیس را به همراه دارد.

خانهارزیابی فیلم رصد رسانهکودکدرباره ما